Ομιλία της Προέδρου της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας στην Διαρκή Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής στο πλαίσιο της Ημερίδας με θέμα: «Παχυσαρκία: ζήτημα δημόσιας υγείας, οικονομίας και κοινωνικής ασφάλισης – η πρόληψη ως επένδυση»

Αθήνα, 19 Ιουνίου 2026 – Η Ένωση Ασθενών Ελλάδας συμμετείχε σήμερα στην Ημερίδα που διοργάνωσε η Διαρκής Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων σε συνεργασία με τον Πανελλήνιο Σύλλογο Στήριξης Ατόμων με Παχυσαρκία "ΙΜΕΡΟΕΣΣΑ" με θέμα: "Παχυσαρκία: ζήτημα δημόσιας υγείς, οικονομίας και κοινωνικής ασφάλισης - η πρόληψη ως επένδυση".

Στην εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε  στην αίθουσα Γερουσίας της Βουλής των Ελλήνων απήυθυνε ομιλία η Πρόεδρος της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας, Μέμη Τσεκούρα. 

Ακολουθεί ολόκληρη η ομιλία:

Αξιότιμε κύριε Πρόεδρε της Διαρκούς Επιτροπής Κοινωνικών Υποθέσεων,

Κύριοι Υπουργοί
κυρίες και κύριοι Βουλευτές,
εκλεκτοί προσκεκλημένοι,
κυρίες και κύριοι,

Θα ήθελα καταρχάς να ευχαριστήσω τη Διαρκή Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής των Ελλήνων και τον Πρόεδρό της, κ. Γεώργιο Στύλιο, για τη διοργάνωση της σημερινής ημερίδας για την παχυσαρκία — ζήτημα που αφορά τη δημόσια υγεία, την οικονομία και τη βιωσιμότητα των συστημάτων υγείας.

Η παχυσαρκία αποτελεί μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις δημόσιας υγείας της εποχής μας: συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο πολλών νοσημάτων, επηρεάζει την ποιότητα ζωής εκατομμυρίων ανθρώπων και συνεπάγεται σημαντικό κόστος για τα συστήματα υγείας και την οικονομία.

Εγώ θα σταθώ σε μια άλλη διάσταση του ζητήματος, αυτή που βλέπω καθημερινά μέσα από τις δράσεις και την εμπειρία μου στο πεδίο, εδώ και 20 χρόνια.

Η παχυσαρκία αποτελεί ίσως ένα από τα χαρακτηριστικότερα παραδείγματα του πώς οι κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες μεταφράζονται σε ανισότητες στην υγεία.

Πρόσφατα, σε μια συζήτηση για το θέμα, άκουσα μια φράση που με προβλημάτισε: «Δεν είμαι χοντρή, είμαι φτωχή».

Η πραγματικότητα, φυσικά, είναι πιο σύνθετη. Όμως η φράση αυτή αποτυπώνει μια διάσταση που δεν μπορούμε να αγνοούμε. Η πρόσβαση σε ποιοτική διατροφή, σε χώρους άθλησης, σε υπηρεσίες πρόληψης, αλλά και ο διαθέσιμος χρόνος και οι συνθήκες της καθημερινότητας δεν κατανέμονται ισότιμα στον πληθυσμό. Οι κοινωνικά και οικονομικά ευάλωτες ομάδες είναι συχνά εκείνες που επιβαρύνονται περισσότερο.

Υπάρχει όμως και μία ακόμη διάσταση που συχνά υποτιμούμε: το στίγμα. Οι άνθρωποι που ζουν με παχυσαρκία έρχονται συχνά αντιμέτωποι με προκαταλήψεις και επικριτικές συμπεριφορές, ακόμη και μέσα στο ίδιο το σύστημα υγείας — αντιμετωπίζονται σαν να «δεν προσπάθησαν αρκετά», ενώ γνωρίζουμε πλέον ότι πρόκειται για σύνθετο φαινόμενο, όπου αλληλεπιδρούν βιολογικοί, κοινωνικοί, οικονομικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες. Το στίγμα δεν βοηθά ούτε στην πρόληψη ούτε στην αντιμετώπιση. Αντίθετα, απομακρύνει τους ανθρώπους από τις υπηρεσίες υγείας και ενισχύει την απομόνωσή τους.

Γι’ αυτό και η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας δεν μπορεί να εξαντλείται σε συστάσεις για ατομική ευθύνη. Απαιτεί ολιστικές δημόσιες πολιτικές που μειώνουν τα εμπόδια, δημιουργούν υποστηρικτικά περιβάλλοντα και δίνουν σε όλους τους πολίτες πραγματικές δυνατότητες να υιοθετήσουν υγιέστερες επιλογές.

Στο πλαίσιο αυτό, είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε θετικά βήματα που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια. Η Εθνική Δράση κατά της Παιδικής Παχυσαρκίας αποτελεί την πρώτη ολοκληρωμένη προσπάθεια στη χώρα μας για την πρόληψη και αντιμετώπιση του φαινομένου, με δράσεις για παιδιά, οικογένειες και σχολική κοινότητα. Θετική είναι επίσης η αναμόρφωση του πλαισίου λειτουργίας των σχολικών κυλικείων, με στόχο την ενίσχυση υγιέστερων διατροφικών συνηθειών από μικρή ηλικία.

Θετικό βήμα αποτελεί επίσης η ανάπτυξη προγραμμάτων για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας στους ενήλικες, που αναγνωρίζουν ότι πρόκειται για σύνθετη κατάσταση υγείας με ανάγκη οργανωμένης υποστήριξης, όχι αποσπασματικών παρεμβάσεων. Χαιρόμαστε για την κουλτούρα πρόληψης που έχει δημιουργηθεί, και για τη δέσμευση της Πολιτείας να συνεχίσει αυτά τα προγράμματα και μετά το τέλος της χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάπτυξης.

Η εμπειρία από πολλές χώρες δείχνει ότι οι πολιτικές δημόσιας υγείας είναι αποτελεσματικότερες όταν σχεδιάζονται και υλοποιούνται με τη συμβολή όλων των εμπλεκόμενων μερών, συμπεριλαμβανομένων των οργανώσεων ασθενών και των συλλόγων που βρίσκονται καθημερινά δίπλα στους ανθρώπους που επηρεάζονται από το πρόβλημα. Οι οργανώσεις αυτές μπορούν να προσεγγίσουν ανθρώπους και κοινωνικές ομάδες που η Πολιτεία δεν έχει τη δυνατότητα να φτάσει μόνη της. Όπως έχει εύστοχα δηλώσει η Αναπληρώτρια Υπουργός, αυτό δεν είναι μόνο ηθικά επιβεβλημένο — είναι και επιστημονικά ορθό.

Οι σύλλογοι ασθενών μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην ενημέρωση του κοινού, στην καταπολέμηση του στιγματισμού, στην προαγωγή της πρόληψης, στην ενδυνάμωση των πολιτών και στη διάδοση αξιόπιστης πληροφόρησης.

Ο Σύλλογος «Πεταλούδα», τον οποίο έχω την τιμή να εκπροσωπώ, δραστηριοποιείται εδώ και χρόνια στην υποστήριξη ατόμων που ζουν με παχυσαρκία, στην ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού, και στην ανάδειξη των πολλαπλών προκλήσεων που αντιμετωπίζουν αυτοί οι άνθρωποι στην καθημερινότητά τους. Η εμπειρία αυτή μας έχει δείξει ότι η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας απαιτεί σκληρή και συστηματική δουλειά: γνώση, υποστήριξη, πρόληψη και τεκμηριωμένες πολιτικές.

Πρόσφατα η Ένωση διοργάνωσε στην Κεφαλονιά εκδήλωση για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας μέσω της πρόληψης και της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, σε συνεργασία με το γραφείο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας στην Αθήνα. Η συζήτηση ανέδειξε τη στενή σχέση της παχυσαρκίας με τους κοινωνικούς προσδιοριστές της υγείας — συνθήκες διαβίωσης, εκπαίδευση, τοπικό περιβάλλον, πρόσβαση σε υπηρεσίες — καθώς και τον κρίσιμο ρόλο της ΠΦΥ, των σχολείων και της τοπικής αυτοδιοίκησης στην πρόληψη και την έγκαιρη παρέμβαση.

Ως Ένωση Ασθενών Ελλάδας, θεωρούμε ότι η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας πρέπει να παραμείνει υψηλά στην ατζέντα της δημόσιας υγείας, με έμφαση στην πρόληψη, στην έγκαιρη παρέμβαση, στην ισότιμη πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας και στη συστηματική αξιολόγηση των αποτελεσμάτων των πολιτικών που εφαρμόζονται.

Εύχομαι οι εργασίες της σημερινής ημερίδας να συμβάλουν ουσιαστικά σε αυτή την κατεύθυνση.

Σας ευχαριστώ